Jeugdwerkloosheid stijgt, jongeren krijgen moeilijker toegang tot waardig werk

GENÈVE (ILO Nieuws) – De wereldwijde jeugdwerkloosheid stijgt als gevolg van een kwakkelende economische groei en een zwakke jobcreatie. Deze verhogen de drempel voor jongeren om tot de arbeidsmarkt toe te treden, en zorgt ervoor dat meer jongeren zonder baan, onderwijs of opleiding vallen, zo blijkt uit een nieuw rapport van de Internationale Arbeidsorganisatie (ILO).

Uit het rapport Global Employment Trends for Youth 2026: Back to the future blijkt dat het wereldwijde jeugdwerkloosheidspercentage in 2025 is gestegen naar 12,4 procent. Dit komt neer op 67 miljoen werklozen in de leeftijd van 15 tot 24 jaar. Tegelijkertijd was er een lichte stijging naar 20 procent van het aandeel jongeren dat geen werk heeft, noch onderwijs of een opleiding volgt (NEET) - dit betreft meer dan 257 miljoen mensen. Economieën met een hoger inkomen hebben enkele van de scherpste stijgingen in de jeugdwerkloosheid, wat de ambities doorkruist van miljoenen jongeren aan het begin van hun loopbaan.

De sputterende economische groei en werkgelegenheidsgroei, geopolitieke spanningen en snelle technologische veranderingen duwen landen richting een nieuwe werkgelegenheidscrisis voor jongeren. Tussen 2023 en 2025 steeg de jeugdwerkloosheid in acht van de elf subregio's.

Een generatie die geen waardig werk kan vinden, kan niet met vertrouwen aan haar toekomst bouwen.
Gilbert F. Houngbo, Directeur-Generaal van de ILO

"Een generatie die geen waardig werk kan vinden, kan niet met vertrouwen aan haar toekomst bouwen. Wanneer jongeren worden uitgesloten van hoogwaardige jobs, verliezen landen talent, productiviteit en sociale cohesie. Het scheppen van waardige banen voor jongeren is niet alleen een sociale noodzaak; het is één van de slimste investeringen die een land kan doen," zei Gilbert F. Houngbo, Directeur-Generaal van de ILO.

Slechtere arbeidsmarktvooruitzichten voor jongeren in economieën met een hoger inkomen

In Noord-Amerika nam de jeugdwerkloosheid sterk toe, van 8,3 procent in 2023 tot 9,8 procent in 2025. In Noord-, Zuid- en West-Europa bleef de jeugdwerkloosheid in 2025 hoog op 15 procent, en 20 van de 29 landen in deze regio rapporteerden zwakkere arbeidsmarktkansen voor jongeren.

De afname van veel jobs die een gemiddeld opleidingsniveau vereisen, maakt het voor jongeren moeilijker om een stabiele carrière uit te bouwen. Jobs die traditioneel als toegangspoort tot de arbeidsmarkt dienden, zijn in verval. Het gaat over administratieve en kantoorfuncties, jobs in de dienstverlening, productie en verkoop, en enkele technische functies.

Te weinig waardige banen in ontwikkelingslanden

In ontwikkelingslanden blijft de uitdaging om voldoende waardige banen te creëren om de groeiende jonge bevolking op te vangen. Lage werkloosheidscijfers verhullen een wijdverbreide onzekerheid op de arbeidsmarkt, aangezien veel jongeren het zich niet kunnen veroorloven om werkloos te blijven en in plaats daarvan informeel of onstabiel werk accepteren.

Maar liefst negen op de tien jonge werknemers van 15 tot 29 jaar in lage- en lage-middeninkomenslanden werken informeel. Dit beperkt hun toegang tot stabiele inkomsten en sociale bescherming. Afrika ten zuiden van de Sahara kampt met een bijzonder sterke demografische druk gecombineerd met te weinig waardige jobs, waardoor meer jongeren zonder baan, onderwijs of opleiding vallen.

De Arabische Staten en Noord-Afrika blijven de hoogste jeugdwerkloosheid ter wereld registreren, respectievelijk 26,2 procent en 22,6 procent. In beide subregio's was ten minste één op de drie jongeren NEET.

Technologie verandert de werkgelegenheid voor jongeren

Technologische verandering, waaronder de vooruitgang in kunstmatige intelligentie (AI), beïnvloedt de kansen voor jonge werknemers.

Het rapport schat dat 6,1 procent van de banen die worden bekleed door jongeren van 15 tot 29 jaar zich bevindt in beroepen die sterk onderhevig zijn aan AI-gerelateerde veranderingen. Veel van deze functies overlappen met beroepen die een gemiddeld opleidingsniveau vereisen, waarvan het aantal sinds 2023 voor jongeren is afgenomen, in het bijzonder kantoor- en administratieve rollen.

Tegelijkertijd blijft de vraag groeien in sommige kennisgebaseerde technische beroepen in gebieden zoals wetenschap, gezondheidszorg en ingenieurswetenschappen. Dit benadrukt hoe belangrijk het is dat jongeren toegang hebben tot de vaardigheden die aansluiten bij de veranderende behoeften van de arbeidsmarkt.

"Er is veel te doen rond AI," zei Sukti Dasgupta, Directeur van de afdeling Werkgelegenheid, Vaardigheden en Duurzame Ondernemingen van de ILO. "Hoewel de directe impact op banen nog onduidelijk is, mogen we de risico's niet onderschatten. We moeten onze investeringen in vaardigheden, levenslang leren en sociale bescherming opvoeren, zodat jongeren zich kunnen aanpassen aan veranderingen en nieuwe kansen kunnen grijpen. Technologische vooruitgang, waaronder AI, moet in het voordeel van jongeren werken, niet tegen hen."

Terug naar een toekomst waarin trajecten leiden tot waardig werk

Het rapport roept op tot hernieuwde actie om jongeren te helpen navigeren in een toenemend onzekere arbeidswereld. Belangrijke beleidsmaatregelen zijn onder meer:

• het hanteren van een mensgerichte benadering van AI-bestuur, die ervoor zorgt dat innovatie kansen creëert in plaats van dat het ongelijkheid vergroot;
• investeren in kwalitatief onderwijs, levenslang leren en leerlingplaatsen;
• het versterken van arbeidsbemiddeling en arbeidsmarktinstituties om de overstap van jongeren naar werk te ondersteunen, met speciale aandacht voor vrouwen;
• het uitbreiden van sociale bescherming en het waarborgen van rechten op het werk, met name voor jongeren in kwetsbare situaties; en
• het creëren van meer waardige werkgelegenheid via ondersteunend macro-economisch en sectoraal beleid.

Het rapport besluit dat de uitdaging erin bestaat om niet alleen meer banen voor jongeren te creëren, maar er ook voor te zorgen dat deze zekerheid, waardigheid en kansen bieden voor een succesvolle overgang naar de volwassenheid.