İş dünyasında kadınlar

İşveren ve iş örgütleri toplumsal cinsiyet eşitliği konusunda ilerleme kaydetmiş olsa da cam tavanlar hâlâ mevcut

Uluslararası Çalışma Örgütü’nün (ILO) İşveren Faaliyetleri Bürosu ve Uluslararası İşverenler Teşkilatı, ulusal işveren ve iş örgütlerinin altı yılda kaydettiği ilerlemeyi değerlendirdi.

5 Mart 2024

CENEVRE (ILO Haber) - Uluslararası Çalışma Örgütü İşveren Faaliyetleri Bürosu (ILO-ACT/EMP) ve Uluslararası İşverenler Teşkilatı (IOE) tarafından hazırlanan yeni bir rapora göre, toplumsal cinsiyet eşitliği konusunda kendi içinde ilerleme kaydeden ulusal iş örgütlerinin sayısı giderek artıyor. Bu örgütler için bir sonraki adım, daha fazla kadının kariyerinde ilerleyebilmesini ve karar alma süreçlerine katılabilmesini sağlamak için cam tavanları kırmak.

Kadınların, işveren ve iş örgütleri personeli arasındaki temsil oranı genel anlamda iyi bir düzeyde; işveren ve iş örgütleri çalışanlarının yüzde 74'ünün en az yüzde 40'ı kadın. Fakat hâlâ kadınlar karar alma pozisyonlarında yeterince temsil edilmiyor; işveren ve iş örgütlerinin üçte birinden daha azı (yüzde 28), yüzde 40 ila 60 düzeyinde bir kadın yönetici oranı ile yönetim düzeyinde toplumsal cinsiyet dengesini sağlamış durumda. Her 10 işveren ve iş örgütünün 1’inde hiç kadın yönetici yok.

Olumlu bir gelişme ise, işveren ve iş örgütlerinin yönetim kurullarındaki kadın oranının az da olsa artmış olması. 2017 yılında işveren ve iş örgütlerinin yüzde 19'u yönetim kurulu üyelerinden en az yüzde 30'unun kadın olduğunu söylerken, bu oran 2023 itibarıyla yüzde 26'ya çıkmış durumda ve bu yükseliş, yüzde 7'lik bir artış anlamına geliyor. Aynı dönemde, yönetim kurulunun tamamı erkeklerden oluşan işveren ve iş örgütlerinin oranı yüzde altı azalarak yüzde 11'den yüzde 5'e düştü.

ACT/EMP Direktörü Deborah France-Massin, "Mevcut ilerleme hızı, tüm ulusal işveren ve iş örgütlerinin yönetim kurullarının en az yüzde 30'unun kadınlardan oluşması için 63 yıldan fazla bir zamana ihtiyaç olduğunu gösteriyor. Ancak, 2015 yılında Birleşmiş Milletler Üye Devletleri tarafından kabul edilen Sürdürülebilir Kalkınma Gündemi’nde, toplumsal cinsiyet eşitliğinin sağlanması hedefinin gerçekleşmesi için 2030 yılı öngörülmüştü. Dolayısıyla, toplumsal cinsiyet eşitliği konusunda daha fazla, daha iyi ve daha hızlı hareket etmenin zamanı geldi ve işveren ve iş örgütleri bu konuya tam destek veriyor,” dedi.

Bugün yaklaşık her üç işveren ve iş örgütünden biri (yüzde 30) bir kadın tarafından yönetiliyor. Bu durum, işveren ve iş örgütlerinde toplumsal cinsiyet eşitliği ve çeşitliliği konusunda gelecekte kaydedilecek ilerleme açısından iyiye işaret çünkü kadın liderler diğer kadın personel için rol model teşkil ediyor. Rapora göre, İcra Kurulu Başkanı (CEO) kadın olan işveren ve iş örgütlerinin yönetici pozisyonlarında yüzde 40'tan fazla kadın istihdam etme olasılığı, CEO’su erkek olanlara kıyasla yüzde 25 daha fazla.

Daha da önemlisi, işveren ve iş örgütlerinin neredeyse yarısı (yüzde 46) toplumsal cinsiyet eşitliğinin iş dünyasına sağladığı faydaların farkında. Mouvement des entreprises de France (MEDEF) Uluslararası İlişkiler ve Avrupa ile İlişkiler Direktörü ve IOE'nin Toplumsal Cinsiyet Eşitliği ve Çeşitliliği ile ilgili Politika Çalışma Grubu’nun Başkanı Anne Vauchez, "İşveren ve iş örgütlerinin girişimleri, gelir artışı, kurumsal itibarda artış ve yetenekli kişileri cezbetme ve elde tutma becerisinde artış da dahil olmak üzere iş dünyası için olumlu sonuçlar yarattı" dedi.

Buna rağmen, işveren ve iş örgütlerinin yarıya yakını (yüzde 49), genellikle etki takibi yapmadıkları için, toplumsal cinsiyet eşitliği konusunda gösterdikleri çabaların ne gibi sonuçları olduğunu henüz tam olarak değerlendiremiyor. IOE Genel Sekreteri Roberto Suárez Santos, "İşveren ve iş örgütlerinin, toplumsal cinsiyet eşitliği konusundaki girişimlerinin etkisini takip ediyor olması, hem bu girişimlerinin bir fark yarattığını görmeleri hem de bu girişimlerini geliştirmeleri açısından son derece önemli" dedi.

Bu bulgular, ulusal işveren ve iş örgütlerinin özel sektör üzerinde sahip olduğu benzersiz etki gücü göz önüne alındığında özellikle önemli. Zira bu örgütler, davranışlarıyla iş dünyasına örnek oluyor ve bu nedenle toplumsal cinsiyet eşitliğinin ve çeşitliliğin sağlanmasında önemli bir rol oynuyor.

Bununla birlikte, işveren ve iş örgütlerinin toplumsal cinsiyet eşitliği konusundaki eylemleri ve etkileri çok daha geniş kapsamlı. İşveren ve iş örgütlerinin büyük çoğunluğu (yüzde 81), ulusal hükümetler ve işçi örgütleriyle birlikte çalışarak toplumsal cinsiyet eşitliği konusunda daha fazla ilerleme kaydedilmesi gerektiğini savunuyor. Savunuculuğunu yaptıkları konuların başında, eşit değerde işe eşit ücret (işveren ve iş örgütlerinin yüzde 37'si), kadınların liderlik pozisyonlarında temsil edilmesi (yüzde 22) ve iş ortamlarında çeşitlilik ve kapsayıcılık (yüzde 12) geliyor.

“İş dünyasında kadınlar: İşveren ve iş örgütleri toplumsal cinsiyet eşitliğini nasıl sağlıyor? başlıklı rapor Women in business: How employer and business membership organizations drive gender equality, 2023 yılında 87 ülkede 95 iş dünyası kuruluşunun katılımıyla gerçekleştirilen araştırmaya dayanıyor.

Raporla ilgili diyalog etkinliğine davet:

Uluslararası Çalışma Örgütü İşveren Faaliyetleri Bürosu (ILO-ACT/EMP) ve Uluslararası İşverenler Teşkilatı (IOE) olarak, ulusal işveren ve iş örgütü temsilcilerini, çevrimiçi tartışmaların gerçekleştirileceği diyalog etkinliğine davet etmekten mutluluk duyuyoruz. 21 Mart 2024 tarihinde 13.00 - 14.30 (CET) saatleri arasında, İş dünyasında kadınlar: İşveren ve iş örgütleri toplumsal cinsiyet eşitliğini nasıl sağlıyor? başlıklı son raporumuzun içeriğini daha detaylı bir şekilde değerlendirmek üzere sizi bekliyoruz.

İletişim:

Jae-Hee Chang, Kıdemli Teknik Uzman, ILO İşveren Faaliyetleri Bürosu (ILO-ACT/EMP), [email protected]

Akustina Morni, İstihdam, Beceri ve Çeşitlilik Direktörü, Uluslararası İşverenler Teşkilatı (IOE), [email protected]