Việc làm cho thanh niên
Hỗ trợ thanh niên xây dựng lộ trình nghề nghiệp trong nền kinh tế xanh của Việt Nam
Thanh niên giữ vai trò then chốt trong tiến trình chuyển đổi xanh của đất nước. Với định hướng rõ ràng, đào tạo bài bản và các chính sách hỗ trợ thị trường lao động khác, các bạn trẻ hoàn toàn có thể tiếp cận việc làm xanh và đóng góp tích cực vào quá trình xây dựng t nền kinh tế – xã hội xanh và bền vững.
30 tháng 5 năm 2025
Hà Nội, Tin tức ILO – Trong bối cảnh Việt Nam đang tích cực thúc đẩy quá trình chuyển đổi sang nền kinh tế xanh, một cuộc họp kỹ thuật được tổ chức vào ngày 27 tháng 5 năm 2025 tại Hà Nội, quy tụ đại diện các cơ quan quản lý nhà nước, tổ chức xã hội, cơ sở giáo dục – đào tạo, viện nghiên cứu, thanh niên, và các bên liên quan khác. Cuộc họp nhằm trao đổi về cách hệ thống phát triển nghề nghiệp và phát triển kỹ năng có thể hỗ trợ thanh niên tiếp cận hiệu quả với các cơ hội việc làm thỏa đáng – đặc biệt trong lĩnh vực việc làm xanh và các ngành nghề mới nổi.
Cuộc họp do Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO) tổ chức với sự hỗ trợ của Chương trình Đối tác ILO - Hàn Quốc, tập trung thảo luận những thách thức chính thanh niên gặp phải khi tham gia thị trường lao động. Trong đó, nổi bật là sự chênh lệch giữa kỹ năng được đào tạo và nhu cầu thực tế, khả năng tiếp cận thông tin thị trường lao động hạn chế, và cơ hội tiếp cận việc làm chất lượng không đồng đều. Những vấn đề này được phản ánh rõ qua số liệu của Cục Thống kê: trong quý I năm 2025, tỷ lệ thất nghiệp của thanh niên là 7,93%, cao hơn đáng kể so với nhóm trưởng thành. Cũng theo cơ quan này, hiện có khoảng 1,35 triệu thanh niên không đi học, không có việc làm và không tham gia đào tạo (NEET).
Bà Ingrid Chrisensen, Giám đốc Văn phòng ILO tại Việt Nam nhấn mạnh: “Trước xu thế thị trường lao động đang thay đổi nhanh chóng, gắn kết chặt chẽ giữa hướng nghiệp và phát triển kỹ năng là hết sức cần thiết để không một bạn trẻ nào bị bỏ lại phía sau – đặc biệt trong quá trình chuyển đổi sang nền kinh tế xanh”. Bà cũng kêu gọi xây dựng các chính sách kinh tế vĩ mô nhằm thúc đẩy việc làm chất lượng cho thanh niên.
Cam kết của Việt Nam về chuyển đổi xanh và chuyển đổi số đang mở ra nhiều cơ hội đầy hứa hẹn để nâng cao triển vọng việc làm cho thanh niên. Dù theo phân tích của Ngân hàng Thế giới năm 2023, việc làm xanh hiện chỉ chiếm 3,6% tổng việc làm, nhưng có tới hơn 40% nghề nghiệp có tiềm năng trở hành nghề xanh trong tương lai. Tuy nhiên, do tính chất việc làm chính thức và yêu cầu cao hơn về kỹ năng, các vị trí việc làm xanh hiện nay chủ yếu do nam giới và lao động lớn tuổi hơn đảm nhiệm, khiến thanh niên, đặc biệt là nữ giới vẫn gặp nhiều rào cản trong tiếp cận những cơ hội này.
Trong bối cảnh đó, bà Lương Thị Hải Anh, Phó Vụ trưởng Vụ Thanh niên và Bình đẳng giới (Bộ Nội vụ) khẳng định: “Nếu không có thanh niên, chúng ta sẽ không có tương lai xanh.” Bà chỉ ra tầm quan trọng của việc lồng ghép định hướng lộ trình nghề nghiệp xanh vào các chiến lược phát triển quốc gia, đồng thời đề xuất cần chú trọng hơn đến vấn đề này ngay từ bậc phổ thông.
“Chúng ta phải đảm bảo rằng thanh niên – đặc biệt là nữ thanh niên – được trang bị đầy đủ các kỹ năng và cơ hội để phát triển trong nền kinh tế xanh và kinh tế số”, bà Hải Anh chia sẻ, đồng thời khẳng định sự quan tâm của Chính phủ trong thúc đẩy việc làm cho thanh niên và đặt thanh niên vào vị trí trung tâm trong các chính sách phát triển quốc gia.
Trong phần trình bày của mình, Tiến sỹ Trần Văn Tính, Đại học Giáo dục, Đại học Quốc gia Hà Nội đồng tình với quan điểm cần tích hợp định hướng nghề nghiệp xanh vào chương trình giáo dục phổ thông và giáo dục nghề nghiệp. Ông đề xuất tăng cường kết nối giữa nhà trường, cơ sở đào tạo và doanh nghiệp, đồng thời nâng cao năng lực cho đội ngũ tư vấn hướng nghiệp và cải thiện khả năng tiếp cận thông tin thị trường lao động xanh.
“Việc làm xanh thường ổn định hơn, chính thức và đòi hỏi kỹ năng cao hơn – nhưng chúng ta cần hành động để đảm bảo rằng, thanh niên có thể tiếp cận được những cơ hội này,” ông Hochul Shin, Cố vấn trưởng kỹ thuật của Chương trình Đối tác ILO – Hàn Quốc nêu rõ. Đáp lại đề xuất của một bạn trẻ về việc cần có thêm các chính sách hỗ trợ thanh niên mang tính thực tiễn hơn, ông chia sẻ một số sáng kiến hỗ trợ việc làm sớm cho thanh niên tại Hàn Quốc như tăng cường năng lực định hướng nghề nghiệp và khám phá việc làm cho sinh viên đại học; mở rộng cơ hội trải nghiệm làm việc tại các doanh nghiệp tư nhân; phát triển các dịch vụ chuyên biệt như trợ cấp cho thanh niên gặp khó khăn trong tìm kiếm việc làm; và thúc đẩy văn hóa tuyển dụng công bằng.
Các đại biểu cũng thảo luận về việc cập nhật thông tin hướng nghiệp liên quan đến cơ hội việc làm xanh; nâng cao năng lực cho giáo viên và đội ngũ cán bộ tư vấn nghề nghiệp; cải thiện hệ thống thông tin thị trường lao động để hỗ trợ lập kế hoạch nghề nghiệp và kết nối việc làm; thúc đẩy học tập dựa trên công việc; và đảm bảo tiếp cận công bằng với việc làm xanh, đặc biệt cho nhóm thanh niên yếu thế và dễ bị tổn thương.
Cũng trong khuôn khổ cuộc họp, Bộ công cụ Hướng nghiệp của ILO được giới thiệu là một giải pháp thiết thực hỗ trợ người học từ 14–19 tuổi khám phá các lựa chọn nghề nghiệp. Bộ công cụ bao gồm tài liệu hướng dẫn cho giáo viên, sách bài tập cho học viên và sách tra cứu nghề - có ở định dạng web và ứng dụng di động - giúp học sinh và thanh niên đưa ra quyết định lựa chọn nghề nghiệp dựa trên thông tin đầy đủ và tin cậy.
Kết thúc cuộc họp, các đại biểu thống nhất cao về tầm quan trọng của việc củng cố và nâng cao hiệu quả hệ thống phát triển nghề nghiệp và kỹ năng nhằm mở rộng cơ hội việc làm xanh cho thanh niên. Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO) tái khẳng định cam kết đồng hành cùng các đối tác ba bên tại Việt Nam thông qua Chương trình Quốc gia về Việc làm Thỏa đáng, góp phần thúc đẩy việc làm năng suất, và thỏa đáng cho thanh niên.
