Participants gather for a group discussion, sharing insights and experiences as part of the Agroforestry product through Exports trade training.

Empreza Lokál Sira Hodi Eleva Sira-Nia Abilidade hodi Promove Produtu Agrofloresta Timor-Leste liuhosi Komérsiu Eksportasaun

Sesaun treinamentu durante loron rua ne’e empodera empresa lokál sira ne'ebé buka atu tama merkadu global.

26 August 2024

A group discussion on agroforestry's product during exports trade training programme in Timor-Leste. 8/2024. © ILO
Content also available in: English

Dili, Timor-Leste (ILO News) – Semana kotuk, Projetu EU Kompetensia Agrofloresta ba Empregu no Resiliénsia, ne'ebé suporta husi União Europeia, hala'o sesaun treinamentu durante loron rua ho objetivu atu aumenta potensiál eksportasaun husi setór agrofloresta Timor-Leste.

Evento ida ne’e hetan partisipasa husi setór oioin hamutuk 55 inklui setór privadu, empresa sira, proprietáriu negósiu, no instituisaun governu importante. Halo iha JL Villa, treinamentu ida-ne'e fó oportunidade vital ba empresa lokál sira atu hetan koñesimentu no abilidade foun ne'ebé foka ba dezenvolve no espande produtu agrofloresta liuhosi komérsiu eksportasaun.

Agora, hau iha planu atu estabelese plantasaun kakau iha hau-nia rai iha Same. Hau-nia objetivu atu kultiva kakau barak, espande produksaun ho tempu, no finálmente eksportasaun kakau ba merkadu internasionál, no bele kontribui ba kresimentu ekonomia iha nasaun.

Madalena Mendes, emprendedora dedikada husi setór privadu, hato’o nia esperiénsia

Sesaun treinamentu durante loron rua ne’e fasilita husi Konsultór Negósiu Internasionál Aris Darujo husi Indonézia, empodera empresa lokál sira ne'ebé buka atu tama merkadu global. Ho experiência liu 20 tinan iha dezenvolve merkadu eksportasaun foun iha Europa, EUA, Áfrika, no Ázia, Sr. Darujo fó koñesimentu importante no hanoin prátika ba partisipante sira.

Hosi partisipante ida, Madalena Mendes, emprendedora dedikada husi setór privadu, hato’o nia esperiénsia, Madalena partilha dehan, "ida nu’udar experiencia fantastiku tamba hau hetan bele koñesimentu no kompetensia foun kona-ba informasaun eksportasaun. Durante sesaun sira, hamutuk ho fasilitadór sira no partisipante sira seluk, hau senti katak ne'e ajuda los hodi kompriende prosesu ne'ebé envolve iha eksportasaun produtu sira ba rai liur." Antes seidauk tuir treinamentu ne'e,

Madalena enfrenta dezafiu signifikante iha asesu informasaun importante kona-ba eksportasaun produtu ba merkadu internasionál. Maibé, liuhosi treinamentu ajuda nia liuhosi instrumentu no koñesimentu ne'ebé fásil atu ultrapsa dezafius sira. "Agora, hau hatene oinsá atu asesu informasaun eksportasaun kona-ba komérsiu global no ligasaun ho buyer sira iha merkadu internasionál," nia dehan, konfiasaun foun ne'ebé nia hetan liuhosi programa ne'e.

Inspiradu hosi treinamentu ida-ne'e, Madalena agora motivadu atu investe iha agrofloresta, partikularmente iha plantasaun kakau iha nia rain iha Same, Manufahi. Nia partilha nia planu ambisiozu, dehan, "Agora, hau iha planu atu estabelese plantasaun kakau iha hau-nia rai iha Same. Hau-nia objetivu atu kultiva kakau barak, espande produksaun ho tempu, no finálmente eksportasaun kakau ba merkadu internasionál, no bele kontribui ba kresimentu ekonomia iha nasaun."

Projetu Kompetensia Agrofloresta ne'e implementa husi Organizasaun Internasional ba Traballu (ILO) hodi oferese formasaun kona-ba kompetensia agrofloresta no oportunidade dezenvolvimentu negósiu hodi aumenta rendimentu no hetan rendimentu, ne’ebe partikularmente liga ba kadéia de valór nu’u, vanilla, no kakau. Workshop ida-ne'e hala'o liuhosi akordu kooperasaun ne'ebé asina iha fulan Maiu liuba entre ILO no TradeInvest ho baze iha promosaun no dezenvolvimentu ba iha produsaun, merketing, no eksportasaun ba produtu agrofloresta prinsipál sira.

Related content

EU, ILO no TradeInvest Timor-Leste Tau Forsa Hamutuk Hodi Suporta Dezenvolvimentu Setór Privadu liuhosi Treinamentu Negósiu no Komérsiu...
Participants actively engage in a hands-on session, exploring the Global Trade web platform to enhance their understanding and access to international trade resources.

Komunikadu imprensa

EU, ILO no TradeInvest Timor-Leste Tau Forsa Hamutuk Hodi Suporta Dezenvolvimentu Setór Privadu liuhosi Treinamentu Negósiu no Komérsiu...