Balıkçılık sektörü
Uluslararası Çalışma Örgütü ve Uluslararası Denizcilik Örgütü, balıkçıların tıbbi muayenesine ilişkin yeni kılavuz ilkeler belirledi
Balıkçı gemilerinde fiziksel olarak zorlayıcı bir iş yapan mürettebatın sağlık durumu buna müsait olmalı. Yeni hazırlanan kılavuzlar, bu alandaki tıbbi muayeneleri iyileştirip standart hale getirerek balıkçılık sektöründe sağlık ve güvenliğe katkıda bulunacak.
22 Şubat 2024
CENEVRE (ILO Haber) - Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO) ve Uluslararası Denizcilik Örgütü (IMO) tarafından ortaklaşa düzenlenen bir toplantıda kabul edilen yeni kılavuz ilkeler, balıkçıların tıbbi muayene sürecini iyileştirecek.
Balıkçı gemilerinde çalışmak ağır ve yorucu bir iş. Zorlu bir ortamda balık yakalamayı ve işlemeyi içeren bu işi yapan balıkçılar uzun sürelerle, hatta yıllar boyunca denizde, genellikle acil tıbbi bakıma erişimden uzakta, sıkışık alanlarda çalışıyor ve yaşamını sürdürüyor. Birçoğu, kendi ülkelerinden başka bir ülkenin bayrağını taşıyan balıkçı gemilerinde çalışıyor. Tüm bu balıkçıların, sağlık durumlarının ve zindelik düzeylerinin dünyanın en önemli ve besleyici gıda kaynaklarından birini sağlayan bu iş için uygun olduğundan emin olmak amacıyla tıbbi muayenelerden geçmesi gerekiyor.
Yeni kılavuz ilkeler, ILO'nun balıkçıların zindelik durumlarını kanıtlayan bir sağlık belgesine sahip olmasını şart koşan 2007 tarihli ve 188 sayılı Balıkçılık Sektöründe Çalışma Sözleşmesi doğrultusunda, hekimlere ve yetkililere muayene konusunda destek olacak. IMO da, Gemiadamlarının/Denizcilerin Eğitim, Belgelendirme ve Vardiya Standartları Hakkında Uluslararası Sözleşme'ye ilişkin Kılavuzda yakın zamanda yapacağı değişiklikle benzer bir gereklilik getirecek.
İlgili uluslararası yasal belgelere atıfta bulunan kılavuz ilkeler, yetkili makamlara ve tıbbi muayeneler yapmak ve tıbbi sertifikalar düzenlemek üzere yetkili makamlarca yetkilendirilmiş kişilere rehberlik sağlıyor. Bu bağlamda kılavuz ilkelerde, görme ve ısınma ile ilgili standartların yanı sıra, fiziksel yeterlilik gereklilikleri, ilaç kullanımı için uygunluk kriterleri ve yaygın tıbbi durumlar, ve sağlık muayenelerinin ve sağlık belgelerinin kaydedilmesine yönelik formatlar yer alıyor. Kılavuz ilkelerde ayrıca, muayenelerin sıklığı ve nasıl yürütüleceği, gizlilik hakkı, ve bir sertifikanın reddedilmesi halinde itiraz prosedürlerinin neler olduğu gibi konulara da değiniliyor.
Hükümet temsilcileri, balıkçı teknesi sahipleri ve balıkçıların katılımıyla gerçekleşen üçlü toplantıda tıbbi muayene kılavuzlarına ek olarak, balıkçıların mesleki sağlığına yönelik gözetim programlarının önemine de dikkat çekti. Taraflar ILO'dan, ILO iş sağlığı ve güvenliği belgelerinde belirtilen ilkelerin yanı sıra, sosyal ortaklar ve denizcilik tıp uzmanları tarafından halihazırda yürütülen çalışmalardan yararlanarak, üçlü bir istişare süreci yoluyla ve IMO ve diğer ilgili tarafların katılımıyla bu konuda bir rehber hazırlamasını talep etti.
Üçlü toplantıda, ILO'nun Çalışma Yaşamında Temel İlkeler ve Haklar Bildirgesi’ ne dikkat çekildi. Bildirge, güvenli ve sağlıklı bir çalışma ortamına sahip olmak şeklindeki temel hakla ilgili olarak yeni eklenen ilkeye tüm ILO Üye Devletlerinin saygı gösterme ve bu ilkeyi teşvik etme ve gerçekleştirme yükümlülüğü olduğunu belirtmek üzere 2022 yılında değiştirilmişti.
Toplantının sonucu Mayıs 2024'te IMO'nun Deniz Emniyeti Komitesi’ne, Kasım 2024’te ise ILO Yönetim Kurulu’na sunulacak ve uygun görmeleri halinde, her iki kuruluş tarafından geniş çaplı olarak dağıtılacak. Kılavuz ilkeler, hem balıkçıların sağlık ve güvenliğinin iyileştirilmesine katkıda bulunacak, hem de bu sayede balıkçılık sektöründeki kaza ve ölümlerin azaltılmasına yardımcı olacak.
Balıkçı gemilerinde çalışmak ağır ve yorucu bir iş. Zorlu bir ortamda balık yakalamayı ve işlemeyi içeren bu işi yapan balıkçılar uzun sürelerle, hatta yıllar boyunca denizde, genellikle acil tıbbi bakıma erişimden uzakta, sıkışık alanlarda çalışıyor ve yaşamını sürdürüyor. Birçoğu, kendi ülkelerinden başka bir ülkenin bayrağını taşıyan balıkçı gemilerinde çalışıyor. Tüm bu balıkçıların, sağlık durumlarının ve zindelik düzeylerinin dünyanın en önemli ve besleyici gıda kaynaklarından birini sağlayan bu iş için uygun olduğundan emin olmak amacıyla tıbbi muayenelerden geçmesi gerekiyor.
Yeni kılavuz ilkeler, ILO'nun balıkçıların zindelik durumlarını kanıtlayan bir sağlık belgesine sahip olmasını şart koşan 2007 tarihli ve 188 sayılı Balıkçılık Sektöründe Çalışma Sözleşmesi doğrultusunda, hekimlere ve yetkililere muayene konusunda destek olacak. IMO da, Gemiadamlarının/Denizcilerin Eğitim, Belgelendirme ve Vardiya Standartları Hakkında Uluslararası Sözleşme'ye ilişkin Kılavuzda yakın zamanda yapacağı değişiklikle benzer bir gereklilik getirecek.
İlgili uluslararası yasal belgelere atıfta bulunan kılavuz ilkeler, yetkili makamlara ve tıbbi muayeneler yapmak ve tıbbi sertifikalar düzenlemek üzere yetkili makamlarca yetkilendirilmiş kişilere rehberlik sağlıyor. Bu bağlamda kılavuz ilkelerde, görme ve ısınma ile ilgili standartların yanı sıra, fiziksel yeterlilik gereklilikleri, ilaç kullanımı için uygunluk kriterleri ve yaygın tıbbi durumlar, ve sağlık muayenelerinin ve sağlık belgelerinin kaydedilmesine yönelik formatlar yer alıyor. Kılavuz ilkelerde ayrıca, muayenelerin sıklığı ve nasıl yürütüleceği, gizlilik hakkı, ve bir sertifikanın reddedilmesi halinde itiraz prosedürlerinin neler olduğu gibi konulara da değiniliyor.
Hükümet temsilcileri, balıkçı teknesi sahipleri ve balıkçıların katılımıyla gerçekleşen üçlü toplantıda tıbbi muayene kılavuzlarına ek olarak, balıkçıların mesleki sağlığına yönelik gözetim programlarının önemine de dikkat çekti. Taraflar ILO'dan, ILO iş sağlığı ve güvenliği belgelerinde belirtilen ilkelerin yanı sıra, sosyal ortaklar ve denizcilik tıp uzmanları tarafından halihazırda yürütülen çalışmalardan yararlanarak, üçlü bir istişare süreci yoluyla ve IMO ve diğer ilgili tarafların katılımıyla bu konuda bir rehber hazırlamasını talep etti.
Üçlü toplantıda, ILO'nun Çalışma Yaşamında Temel İlkeler ve Haklar Bildirgesi’ ne dikkat çekildi. Bildirge, güvenli ve sağlıklı bir çalışma ortamına sahip olmak şeklindeki temel hakla ilgili olarak yeni eklenen ilkeye tüm ILO Üye Devletlerinin saygı gösterme ve bu ilkeyi teşvik etme ve gerçekleştirme yükümlülüğü olduğunu belirtmek üzere 2022 yılında değiştirilmişti.
Toplantının sonucu Mayıs 2024'te IMO'nun Deniz Emniyeti Komitesi’ne, Kasım 2024’te ise ILO Yönetim Kurulu’na sunulacak ve uygun görmeleri halinde, her iki kuruluş tarafından geniş çaplı olarak dağıtılacak. Kılavuz ilkeler, hem balıkçıların sağlık ve güvenliğinin iyileştirilmesine katkıda bulunacak, hem de bu sayede balıkçılık sektöründeki kaza ve ölümlerin azaltılmasına yardımcı olacak.