Sosyal ve dayanışma ekonomisi

ILO, BM’nin sosyal ve dayanışma ekonomisi hakkında kararını memnuniyetle karşıladı

Birleşmiş Milletler Genel Kurulu, sürdürülebilir kalkınma için sosyal ve dayanışma ekonomisi (SDE) hakkında kararı onayladı.

Haberler | 19 Nisan 2023 Çarşamba
© ILO
CENEVRE (ILO Haber) – ILO Genel Direktörü Gilbert F. Houngbo, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu tarafından onaylanan, sürdürülebilir kalkınma için sosyal ve dayanışma ekonomisinin (SDE) desteklenmesine ilişkin yeni BM Kararı’nı memnuniyetle karşıladı.

SDE’nin temel özellikleri gönüllü katılım ve karşılıklı yardım(laşma), demokratik ve/veya katılımcı yönetişim, özerklik ve bağımsızlık olarak niteleniyor. Tüm ekonomik sektörlerde faaliyet gösteren SDE kuruluşları, karların ve varlıkların dağıtım ve kullanımında, sermaye yerine insanlar ve toplumsal amacı ön planda tutuyor. Bu kuruluşlar arasında kooperatifler, birlikler, mütüeller, vakıflar, öz yardım grupları ve gönüllü grupları yer alıyor.

Sürdürülebilir kalkınma için sosyal ve dayanışma ekonomisinin desteklenmesi başlıklı karar 18 Nisan 2023 tarihinde kabul edildi. Karar, SDE’nin Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları’nın (SKA’lar) başarılması ve yerelleştirilmesine katkıda bulunabileceğini kabul ediyor.

BM Kararı özellikle de, SDE’nin insana yakışır iş, çalışma yaşamında uluslararası çalışma standartları ve temel haklar, yoksulluğun azaltılması, sosyal dönüşüm ve kapsayıcılığın desteklenmesine katkılarını vurguluyor. Buna ek olarak, işletme ve girişim potansiyelinin artırılması, üretkenlik ve rekabetin güçlendirilmesi, finans, piyasalar ve diğer iş geliştirme hizmetlerine erişimin kolaylaştırılmasında oynayabileceği rolün de altını çiziyor.

BM Kararı, Haziran 2022’de toplanan 110. Uluslararası Çalışma Konferansı’nda insana yakışır iş ve sosyal ve dayanışma ekonomisi konusunda yapılan genel müzakereye atıf yapıyor. BM sisteminde bir ilk olan bu yüksek düzeyli oturum, 187 ILO üye devleti tarafından insana yakışır iş ve sosyal ve dayanışma ekonomisi hakkında kararın kabul edilmesiyle sonuçlanmıştı.

Daha sonra Kasım 2022’de, ILO Yönetim Kurulu 346. Oturumu’nda, İnsana yakışır iş ve sosyal ve dayanışma ekonomisine ilişkin yedi yıllık strateji ve eylem planı (2023-29)nı kabul etmek suretiyle UÇK kararını desteklemişti.

“SDE artık küresel çapta, herkes için sürdürülebilir, adil ve dayanıklı bir geleceğin oluşturulmasında oynayabileceği rol bakımından hak ettiği tanınmaya ulaşıyor” diyen Houngbo sözlerini şöyle sürdürdü: “Yeni BM kararı, bu fikrin ivme kazandığını gösteriyor ve bundan yararlanmalıyız. İşte bu nedenle ILO, Küresel Sosyal Adalet Koalisyonu’nun kurulmasını öneriyor. Geniş kapsamlı ve sağlıklı SDE, eşitsizliklerin azaltılması, refah, fırsat ve sürdürülebilirliğin yaygınlaştırılmasında önemli rol oynayabilir. Aynı zamanda, erdemli döngünün yaratılmasına yardım ederek, sosyal adalete duyulan ihtiyaç hakkında farkındalığın artırılmasını sağlayabilir, böylelikle SDE’nin büyümesi için gerek duyduğumuz sistemsel değişimleri de teşvik eder.”

Yeni BM Kararı, BM Genel Sekreteri Antonio Guterres’in BM Sosyal ve Dayanışma Ekonomisi Görev Gücü’nün yardımıyla, bu kararın uygulanması hakkında bir rapor hazırlamasını rica ediyor. ILO, 2013’te kurulan bu görev gücünün kurucu ortağıdır ve şu anda da Başkan Yardımcısı görevini yürütüyor.

Karar ayrıca, 2024’te yapılacak 79. BM Genel Kurulu geçici gündemine, sürdürülebilir kalkınma için sosyal ve dayanışma ekonomisinin desteklenmesine ilişkin madde konulmasını da içeriyor.