Dwangarbeid is Europees probleem

Nieuwe ramingen van de IAO over dwangarbeid en mensenhandel in de Europese Unie schatten dat 880.000 mensen in de EU-lidstaten vastzitten in dwangarbeid. Dat cijfer komt neer op 1,8 personen per 1.000 inwoners.

Persbericht | 10 juli 2012


BRUSSEL (IAO nieuws) – Volgens nieuwe ramingen van de IAO over dwangarbeid en mensenhandel in de Europese Unie verrichten 880.000 mensen in de EU-lidstaten dwangarbeid. Dat cijfer komt neer op 1,8 personen per 1.000 inwoners.


30% van de 880,000 dwangarbeiders zijn slachtoffer van gedwongen seksuele uitbuiting en 70% van gedwongen arbeidsuitbuiting. Vrouwen vormen een duidelijke meerderheid van de slachtoffers (58%).

Bij de meeste door de IAO geanalyseerde gevallen van gedwongen arbeidsuitbuiting in de Europese lidstaten waren EU-burgers betrokken als slachtoffer. Slachtoffers kwamen daarnaast ook uit Azië, Afrika en Centraal-en Zuid-Oost Europa. Slachtoffers van gedwongen seksuele uitbuiting kwamen dan weer voornamelijk uit de Europese Unie, Centraal- en Zuid-Oost Europa, Afrika, en in mindere mate Latijns-Amerika en Azië.

“Uit onze analyses blijkt duidelijk dat dwangarbeid in de EU het vaakst voorkomt in de sectoren van de landbouw, huishoudelijk werk, industrie en bouw. Slachtoffers worden vaak gelokt met een valse werkaanbieding om vervolgens te ontdekken dat de arbeidsvoorwaarden veel slechter zijn dan ze verwacht hadden. Velen van hen bevinden zich in een onregelmatige situatie en hebben zeer beperkte onderhandelingsmacht”, zegt het hoofd van het Speciale Actieprogramma ter Bestrijding van de Dwangarbeid van het Internationaal Arbeidsbureau (IAB) Beate Andrees. Volwassenen en kinderen worden ook vaak gedwongen tot illegale of informele economische activiteiten, waaronder gedwongen bedelen.

Centraal en Zuid-Oost Europa en het Gemenebest van Onafhankelijke Staten (GOS) zijn de regio’s met wereldwijd de hoogste prevalentie van dwangarbeid per 1,000 inwoners (4.2 op 1,000 inwoners). 13 van de 19 landen bevinden zich aan de voordeur van de EU!


De afgelopen jaren hebben de EU-lidstaten geleidelijk werk gemaakt van een geïntegreerde aanpak van mensenhandel voor dwangarbeid en seksuele uitbuiting. De IAO en de regeringen van Duitsland, Portugal, Italië, Polen, Frankrijk, Roemenië en het Verenigd Koninkrijk hebben samen onderzoek gedaan naar de mechanismen van aanwerving, bedrog en misbruik in sectoren die kwetsbaar zijn voor mensenhandel. Ook werd er werk gemaakt van het versterken van de capaciteiten van arbeidsinspecteurs in de Europese Unie (bv. in Portugal, Polen, Italië en Duitsland).

Ondanks deze inspanningen, en in het licht van de opmerkelijke cijfers die de IAO vandaag voorstelt, zegt Beate Andrees dat men nu de aandacht moet richten op een betere identificatie en vervolging van dwangarbeid en van daarmee samenhangende misdrijven zoals mensenhandel. “Er is nog altijd geen succesvolle vervolging van personen die al deze ellende teweegbrengen – en dat moet veranderen. We moeten ervoor zorgen dat het aantal slachtoffers niet stijgt tijdens de huidige economische crisis, die mensen kwetsbaarder maakt voor deze vormen van misbruik.”


Dwangarbeid is de term die gebruikt wordt door de internationale gemeenschap om situaties aan te duiden waarin de betrokken personen – vrouwen en mannen, meisjes en jongens – verplicht worden om te werken tegen hun vrije wil, onder dwang van hun aanwerver of werkgever. Ze worden gedwongen door bijvoorbeeld geweld of bedreigingen, of door meer subtiele middelen zoals opgestapelde schulden, het bijhouden van identiteitspapieren of het dreigen met aangeven bij de migratie-autoriteiten. Dergelijke situaties kunnen ook neerkomen op mensenhandel of slavernijpraktijken, die vergelijkbaar zijn met dwangarbeid, maar niet helemaal hetzelfde in juridische zin. Het internationaal recht bepaalt dat het eisen van dwangarbeid een misdaad is en bestraft moet worden met sancties die de ernst van de overtreding aangeven.


Voor meer informatie of interviewverzoeken kunt u contact opnemen met Barbara Janssens, communicatiemedewerker van het IAO-Brussel, +32 (0) 484 91 55 59 of +32 (0) 2 737 93 87, janssens@ilo.org
of IAO-Brussel, +32 (0) 2 736 59 42, ilo-brussels-press@ilo.org, www.ilo.org/brussels.


Er volgt een live Q&A sessie op Twitter met Beate Andrees, Hoofd van het Speciale Actieprogramma van de IAO ter bestrijding van gedwongen arbeid op 12 juli 2012 om 16.00 uur Belgische tijd (14.00 uur GMT) op http://twitter.com/#!/ilonews
. Hartelijk welkom!